Ik heb dyslexie

Lees je langzaam of maak je veel spelfouten? Misschien heb je dyslexie. Hoe ga je er mee om en hoe krijg je hulp op school?

Wat is dyslexie?

Bij dyslexie herkent je brein woorden minder snel. Daardoor lees je langzamer, of maak je fouten. Ook spelling is lastig. Je weet wel hoe een woord klinkt, maar niet hoe je het schrijft.

Herken jij je in deze voorbeelden?

Je bent tijdens het lezen veel bezig met de losse woorden, waardoor het moeilijk is om een hele zin, alinea of stuk tekst goed te begrijpen.
Je leest langzaam. Het lijkt alsof het maar niet vanzelf gaat.
De letters ‘dansen’ soms voor je ogen.
Je wisselt letters binnen een woord vaak om.
Je leest veel over woorden heen.
Je hebt moeite met spelling.
Het leren van een vreemde taal, zoals Frans of Engels, kost veel moeite.
Rijtjes woorden leren is voor jou moeilijker dan voor anderen.
Je hebt weinig zin om te lezen, omdat het je veel energie kost.

Dan heb je misschien dyslexie. Praat erover met je mentor en je ouders.

Dyslexie zegt niets over hoe slim je bent. Je begrijpt de stof net zo goed als een ander, het is voor jou alleen iets moeilijker om stof via tekst op te nemen.

Dyslexie komt veel voor. In de meeste klassen zitten een paar leerlingen die er last van hebben.

Wil je (een beetje) ervaren hoe het is om dyslexie te hebben? Klik dan op de simulatie van het Expertisecentrum Dyslexie.

Hoe weet je of je dyslexie hebt?

Denken jij, je ouders of je school dat je dyslexie hebt? Dan kun je dit laten onderzoeken. Dit onderzoek gebeurt door een psycholoog of orthopedagoog die gespecialiseerd is in dyslexie. Diegene kijkt ook welke hulp je nodig hebt.

Komt uit het onderzoek dat je dyslexie hebt? Dan krijg je een ‘dyslexieverklaring’. Daarin staat waar je moeite mee hebt en op welke hulpmiddelen en begeleiding je recht hebt. Bijvoorbeeld extra tijd bij toetsen en examens.

Samen met je ouders en school wordt bepaald welke hulpmiddelen en begeleiding jij nodig hebt.

Welke hulp kun je op school krijgen?

Veel scholen bieden hulp bij dyslexie. Meestal regelt de zorgcoördinator dit voor je. Dit zijn voorbeelden van hulp:

Extra tijd bij toetsen
Een duidelijker lettertype op toetsen en examens
Programma’s die de lesstof of toetsen voorlezen
Spelfouten die niet meetellen bij vakken waarbij spelling niet het doel is, zoals biologie of aardrijkskunde

Met dyslexie kun je gewoon vervolgopleidingen doen, zoals mbo, hbo of universiteit. Want ook daar kun je ondersteuning en hulpmiddelen krijgen bij dyslexie.

Hoe ga je om met dyslexie?

Het kan lastig zijn om dyslexie te hebben. Je kunt er onzeker van worden of minder zin krijgen om te leren. Deze tips kunnen helpen:

Probeer te accepteren dat je lees- en schrijffouten maakt. Dan hoef je niet meer boos te worden op jezelf en kun je nadenken over hoe je met je dyslexie omgaat.
Schaam je niet voor je dyslexie. Jouw hersenen werken gewoon op een andere manier.
Misschien mag je op een laptop aantekeningen maken. Dat is soms gemakkelijker dan schrijven op papier.
Lees dingen die je leuk vindt: strips, songteksten, tijdschriften. Hoe meer je leest, hoe makkelijker het wordt.
Werk in korte blokken, met pauzes.
Gebruik voorleessoftware. Dat zijn programma’s die tekst van je laptop of telefoon voorlezen.
Spreek tekst in en laat je laptop of telefoon je woorden omzetten in geschreven tekst. Bijna elke laptop of telefoon heeft deze mogelijkheid. Het heet ‘dicteerfunctie’ of ‘spraakgestuurd typen’ of ‘spraak invoeren’.
Zoek naar filmpjes over de stof die je moet leren.
Luister naar luisterboeken. Ben je lid van de bibliotheek? Dan heb je gratis toegang tot honderden luisterboeken. Onder de 18 jaar is lidmaatschap van de bibliotheek gratis.

Lees hoe Janne omgaat met dyslexie.

Gaat dyslexie over?

Dyslexie gaat niet over. Je leert er alleen wel beter mee omgaan, waardoor je er meestal minder last van krijgt.

Met goede begeleiding en veel oefenen ga je steeds beter en sneller lezen. Al zal lezen jou wel altijd iets meer energie kosten dan iemand zonder dyslexie.

Waar vind je hulp bij dyslexie?

Loop je vast op school doordat je dyslexie hebt? Voel je je onzeker? Praat erover met iemand die je vertrouwt: je ouders, je mentor of een vriend of vriendin.

Wil je er liever anoniem over praten? Bij JouwGGD kun je anoniem contact hebben met een jeugdverpleegkundige die jongeren ondersteunt en adviseert. Je kunt ook chatten of bellen met Injebol.

Op dislexiecentraal vind je meer informatie over dyslexie, tips en hulpmiddelen.